Nieuwjaarsboodschap Jan Mengelers: meer erkenning voor kwaliteit universiteiten

Voorzitter Jan Mengelers van het College van Bestuur van de TU/e signaleert een eroderend draagvlak in politiek en publieke opinie voor wetenschappelijk onderwijs en onderzoek. Hij zei dit in zijn jaarlijkse nieuwjaarsboodschap. De universiteit heeft in december 2018 al een manifest opgesteld met daarin de meest acute noden en ambities. Die boodschap wordt gesteund door studenten én medewerkers. 

De Nederlandse universiteiten kwamen het afgelopen half jaar met regelmaat onder politiek vuur te liggen. Volgens Mengelers een miskenning van de uitstekende positie van de Nederlandse universiteiten, zo zei hij in zijn speech. "Men zou de individuele universiteiten meer recht doen door ze daadwerkelijk te helpen in plaats van ze te kapittelen." De Eindhovense bestuursvoorzitter is geërgerd door de suggestie dat Nederlandse universiteiten buitensporig veel geld oppotten en over enorme reserves beschikken.

Daarnaast maakt hij zich zorgen over het Haagse voornemen om de universiteiten de mogelijkheid van decentrale selectie (numerus fixus) te ontnemen. Mengelers hamert erop dat de TU/e juist extra energie steekt in kwaliteit en er alles aan gelegen is om goed opgeleide studenten af te leveren voor het bedrijfsleven.

Decentrale selectie nauwelijks meer mogelijk

"Net als alle andere universiteiten heeft de TU/e de afgelopen jaren ongelofelijk hard gewerkt aan de kwaliteit van haar onderwijs en onderzoek. Niet voor niets staan alle Nederlandse universiteiten wereldwijd in de top 200 van beste universiteiten (in totaal 25.000!). We hebben ook iets gedáán om de onderwijslast te verlichten. Namelijk, de instroom van studenten verder beperkt en de ondersteuning in het onderwijs, met tientallen teaching assistants vergroot. Het ministerie van OCW wil het invoeren van een numerus fixus nagenoeg onmogelijk maken."

"Binnen een jaar is, naar mijn inschatting, door een wetswijziging, de decentrale selectie (lees numerus fixus) nauwelijks meer mogelijk. En andere vormen van selectie zijn door Nederlandse of Europese wetgeving ook niet goed mogelijk. Dat doorkruist ons streven naar kwaliteit en beheerste groei. Binnen een jaar wordt ons het middel om te kunnen remmen op instroom uit handen geslagen. En verfijndere mechanismen zijn, bij wet, niet voorhanden. Dus zullen we ze zelf moeten verzinnen."

Manifest

Eind 2018 heeft de TU Eindhoven in samenspraak met studenten en medewerkers een statement opgesteld om haar positie duidelijk te maken. In dat manifest noemt de universiteit vier punten die wat haar betreft onwrikbaar zijn. Samen met de industrie en onze studenten maakt de TU Eindhoven zich sterk om vóór alles in te zetten op kwaliteit. Het is in ieders belang geen concessies te doen aan het opleidingsniveau van de Eindhovense ingenieur.

Kwaliteit betekent de volgende vier punten:
• Kleinschalig onderwijs/challenge-based-learning met veel persoonlijk contact
• Maatwerk: opleiden voor de industrie, wetenschap en samenleving
• Stimuleren van academische vorming en kritisch denken; inspireren om toekomstige uitdagingen aan te pakken
• Veel aandacht voor experimenteren in laboratoria