Cardiovasculaire Biomechanica ontvangt Europese beurs voor ontwikkeling van fotoakoestiek-beeldvormingssysteem

Dr. ir. Richard Lopata neemt deel in een project binnen Horizon 2020 van de Europese Unie dat zich richt op het bouwen van een compact fotoakoestiek-beeldvormingssyteem om kwetsbare plaques in de halsslagader te detecteren. De toegekende 4,26 miljoen zal verdeeld worden onder de 10 Europese partners; de onderzoeksgroep Cardiovasculaire Biomechanica van de faculteit Biomedische Technologie zal 555.000 euro ontvangen voor twee promovendi en het nieuwe systeem en probes. De promovendi zullen begeleid worden door dr. ir. Richard Lopata, dr. ir. Marcel Rutten en prof. dr. ir. Frans van de Vosse.

Klinische behoefte voor betere diagnose

Cardiovasculaire aandoeningen zijn de grootste oorzaak van overlijden voor mensen van middelbare leeftijd. In de halsslagaders die voor de bloedtoevoer naar de hersenen zorgen, kan het scheuren van een kwetsbare plaque ervoor zorgen dat bloedvaten verstopt raken en hierdoor een beroerte veroorzaken. Op dit moment wordt het besluit tot het uitvoeren van een riskante operatie enkel genomen op basis van de ernst van de vernauwing van het bloedvat, gemeten met ultrasound-beeldvorming. Echter wordt hierin geen onderscheid gemaakt tussen kwetsbare (risico op scheuren) en onschuldige plaques, wat leidt tot ernstige overbehandeling. Het gevolg is dat er een wereldwijde, onvervulde en urgente klinische behoefte is aan een techniek om de kwetsbaarheid van plaques in de halsslagader te bepalen, wat cardiovasculaire problemen kan voorkomen en het risico op overbehandeling kan verlagen.

Draagbaar fotoakoestiek-beeldvormingssysteem

Het doel van het project is het ontwikkelen van een draagbaar fotoakoestiek-beeldvormingssysteem voor de diagnose en de controle van de kwetsbaarheid van plaques in de halsslagader. De combinatie van het hoge optische contrast van fotoakoestiek en de hoge resolutie van ultrasound kan gebruikt worden om kwetsbaarheid van de plaque te identificeren.

CVENT-consortium

Het CVENT-consortium (carotid plaque vulnerability, avoiding cardiovascular events) verenigt leidende onderzoeksgroepen, clinici en industriële specialisten van tien partners uit Nederland, Duitsland, Frankrijk en Zwitserland; het project wordt geleid door Esaote Europe, de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e) is partner 2. Het project CVENT wordt gefinancierd binnen Horizon 2020 van de Europese Unie.

Ultrasound- & fotoakoestiek-beeldvorming

Ultrasound-beeldvorming wordt breed gebruikt in de kliniek, bijvoorbeeld voor het maken van echo’s van het ongeboren kind in zwangere vrouwen; deze techniek gebruikt geluidsgolven en hun echo om de aanwezigheid van weefsels te detecteren. Fotoakoestiek-beeldvorming is een gerelateerde, maar relatief nieuwe techniek en is nog niet gangbare praktijk in de klinische omgeving. Een fotoakoestiek-apparaat zendt licht uit en ontvangt de geluidsgolven die gereflecteerd worden door verschillende soorten weefsels. Deze techniek maakt het mogelijk om verschil te zien tussen verschillende soorten weefsels, echter kan het alleen gebruikt worden om tot 3cm onder te huid te ‘kijken’. Daarom is de fotoskoestiek-beeldvorming een veelbelovende toevoeging aan de ultrasoundtechnologie die dieper in het lichaam doordringt.

Voor meer achtergrondinformatie, bekijk de  wikipediapagina over ultrasound en fotoakoestiek

Richard Lopata

Dr.ir. Richard Lopata is universitair docent in de onderzoeksgroep Cardiovasculaire Biomechanica bij de faculteit Biomedische Technologie. Hij is gespecialiseerd in functionele ultrasound-beeldvorming, elastografie en cardiovasculaire biomechanica en is (co-)auteur van meer dan 30 peer-reviewed journal publicaties in zijn vakgebied. Lopata heeft verschillende prestigieuze prijzen gewonnen, zoals de EFSUMB en IEEE-Ultrasonic young investigator prijzen. Daarnaast heeft hij verscheidene subsidies binnengehaald waaronder drie subsidies voor ‘abdominal aortic aneurysms’ (AAAs), waarvan een VENI op het gebied van 3D Ultrasound imaging van AAA’s. Op het gebied van fotoakoestiek-beeldvorming van huid- & spierdoorbloeding en morfologie van plaques in de halsslagader ontving hij een FP7-subsidie, een ITN op het gebied van Cardiac Support en recentelijk nog een subsidie voor functionele ultrasoundbeeldvorming van aangetaste halsslagaders. Aanvullend hierop is hij zeer gepassioneerd over het onderwijs en de begeleiding van bachelor-, master- en PhD-studenten.